Datganiad ynghylch gwaith y Comisiwn Annibynnol ar Ddyfodol Cyfansoddiadol Cymru

YN ddiweddar, cyfarfu’r Prif Weinidog, Arweinydd Plaid Cymru a Mick Antoniw AS, Cwnsler Cyffredinol a Gweinidog y Cyfansoddiad â Chydgadeiryddion y Comisiwn i gael yr wybodaeth ddiweddaraf am ei waith.

Sefydlwyd y Comisiwn Annibynnol ar Ddyfodol Cyfansoddiadol Cymru gan Lywodraeth Cymru gyda dau amcan eang:

Ystyried a datblygu opsiynau i ddiwygio’n sylfaenol strwythurau cyfansoddiadol y Deyrnas Unedig, y mae Cymru yn parhau’n rhan annatod ohoni.

Ystyried a datblygu’r holl brif opsiynau blaengar i gryfhau democratiaeth Cymru a sicrhau gwelliannau i bobl Cymru.

Mae Panel Arbenigol yn cael ei benodi i roi cymorth i’r Comisiwn ar amrywiaeth o arbenigeddau, gan gynnwys, llywodraethu, y gyfraith, cyfansoddiad, busnes, economeg a chyllid, i’w helpu i wneud argymhellion gwybodus.

Cyfarfu’r Comisiwn am y tro cyntaf ar 25 Tachwedd 2021, a mae bellach wedi cyfarfod i glywed tystiolaeth bum gwaith.

Hyd yma, mae’r Comisiwn wedi clywed tystiolaeth gan y bobl a’r sefydliadau canlynol:

Yr Arglwydd Dunlop; Y Gwir Anrhydeddus Simon Hart AS, Ysgrifennydd Gwladol Cymru; Y Gwir Anrhydeddus Yr Athro Carwyn Jones; Y Gwir Anrhydeddus Arglwydd Paul Murphy; Neil O’Brien AS, Gweinidog Lefelu i Fyny, yr Undeb a’r Cyfansoddiad, Llywodraeth y DU; Angus Robertson, Ysgrifennydd y Cabinet dros y Cyfansoddiad, Materion Allanol a Diwylliant, Llywodraeth yr Alban; CBI Cymru; Siambrau Cymru; Comisiynydd Plant Cymru; Ffederasiwn Busnesau Bach, Cymru; Comisiynydd Cenedlaethau’r Dyfodol Cymru; Comisiwn Dyfodol Datganoli a Gwaith, TUC Cymru; Comisiwn Annibyniaeth, Plaid Cymru; Sefydliad y Cyfarwyddwyr, Cymru; Cyngor Gwasanaeth Gwirfoddol Castell-nedd Port Talbot; Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru a Cyngor Gweithredu Gwirfoddol Cymru.

Mae’r Comisiwn yn cynnal gweithdai technegol i ystyried rhai materion yn fanylach. Hyd yma, mae’r rhain wedi ymdrin a’r setliad datganoli presennol; datganoli cyllidol; ac ymgysylltu. Bydd gweithdai yn y dyfodol yn cynnwys archwiliad pellach o ddatganoli cyllidol.

Ar 31 Mawrth, lansiodd y Comisiwn alwad am dystiolaeth – Dweud eich dweud: dyfodol cyfansoddiadol Cymru

Hyd yma (ar 19 Ebrill 2022), mae’r Comisiwn wedi derbyn 607 o ymatebion wedi’u cwblhau. Bydd yr ymatebion a ddaw i law yn llywio cynnwys adroddiad interim y Comisiwn.Cafodd y Cyd-gadeiryddion eu cyfweld ar gyfer The Times, BBC Politics Wales, Sunday Supplement Vaughan Roderick, a Wales Cast, gyda’r Comisiwn yn ymddangos ar draws deg stori ar y diwrnod. Cynyddodd nifer y dilynwyr ar sianel Twitter y Comisiwn 38% (o 346 o ddilynwyr i 477) gyda sgôr o 98% o fynegiant cadarnhaol. Trydariad mwyaf poblogaidd y Comisiwn oedd graffig yn nodi opsiynau i’w hystyried ar gyfer y dyfodol (1,422 o ymrwymiadau a thros 33,000 o argraffiadau). Cafodd tudalen we’r Comisiwn 541 o ymweliadau.

Mae’r Comisiwn yn datblygu strategaeth ymgysylltu ehangach gyda’r bwriad o ymgysylltu â thrawstoriad eang o gymdeithas yng Nghymru.

Bydd y Comisiwn yn cyhoeddi adroddiad interim erbyn diwedd 2022, a’i adroddiad llawn, gan gynnwys argymhellion, erbyn diwedd 2023.

 

Gwynoro Jones

Former MP for Carmarthenshire, Gwynoro Jones joined the team covering politics in Wales. He has a wealth of experience in politics and has been a regular commentator on radio, TV and in newspapers in Wales. Email: gwynorojones@walesnewsonline.com
You are in breach of copyright
error: Content is protected !!
%d bloggers like this: